Piotr Bein's blog = blog Piotra Beina

10/02/2011

NAJWAŻNIEJSZE PROBLEMY POLAKÓW NA LITWIE

Filed under: Uncategorized — grypa666 @ 22:22

NAJWAŻNIEJSZE  PROBLEMY  POLAKÓW  NA  LITWIE

ZAŁĄCZNIK  1: do Memoriału FOK “Problematyka  kresowa  w  polityce  polskiej”

opracował: Adam Chajewski

Stosunki polsko-litewskie na szczeblach oficjalnych,  obie strony określają jako bardzo dobre, używając czasem stwierdzenia najlepsze w dziejach. Przyznaje się wprawdzie, że są jeszcze pewne problemy w kwestiach mniejszości narodowych, jednakże ich rangę i wpływ na wzajemne stosunki wyraźnie się bagatelizuje. Jak najbardziej niesłusznie. Polacy – liczący, według ostatniego litewskiego spisu, 236 tysięcy i zamieszkujący od wieków Wileńszczyznę, gdzie (na zwartych obszarach) stanowią większość (61,3% w rejonie wileńskim, 79,4% w solecznickim) – w przeciwieństwie do innych polskich skupisk, tworzą na Litwie dobrze funkcjonującą społeczność. Mają swoje liczne organizacje i instytucje oświatowe, kulturalne i społeczne z reprezentatywnym dla nich Związkiem Polaków na Litwie. Mają, liczące ponad 100 szkół, polskie szkolnictwo. Mają własną prasę i własne wydawnictwa. Mają także reprezentującą ich organizację polityczną – Akcję Wyborczą Polaków na Litwie. Na swoim terenie sprawują władzę samorządową od sześciu kadencji. Maja swoich posłów w litewskim sejmie, swego czasu współtworzyli nawet koalicję rządową.
I są jednocześnie  obiektem ciągłej i konsekwentnej dyskryminacji. Władze litewskie, prowadzą tę politykę w oczywistym celu wynarodowienia Polaków.
Głoszenie w takiej sytuacji sloganów o najlepszych w dziejach stosunkach między Polski a Litwą w najlepszym razie trąci urzędowym optymizmem.
W kwestii gwałcenia praw Polaków na Litwie przez władze litewskie Federacja Organizacji Kresowych wielokrotnie zwracała się do władz polskich (a także litewskich), niestety bez satysfakcjonującego rezultatu. W tym wystąpieniu czynimy to ponownie, w szczególności zwracając uwagę na takie działania lub zaniechania władz litewskich, jak:

1. w kwestiach własnościowych:

  • odmowa zwrotu mienia społecznego na Litwie właściwym organizacjom polskim, np.: Teatru Polskiego w Wilnie, Stanicy Harcerskiej, gmachu Towarzystwa Przyjaciół Nauk,…;
  • sabotowanie zwrotu ziemi Polakom w okolicach Wilna i w samym Wilnie (np.: w Rejonie Wileńskim zwrócono tylko około 20 procent) oraz prowadzenie przez państwo litewskie kolonizacji polegającej na nie zwracaniu ziemi prawowitym właścicielom, lecz przekazywanie jej osadnikom z innych obszarów Litwy (w zamian za pozostawioną tam ziemię) co z jest jawną grabieżą własności (ziemia w Wilnie i pod Wilnem ma wielką wartość).

Działania powyższe są sprzeczne z art.15 Traktatu polsko-litewskiego, zgodnie z którym obie strony zobowiązują się, że powstrzymają się od jakichkolwiek działań mogących doprowadzić do asymilacji członków mniejszości narodowej wbrew ich woli oraz zgodnie ze standardami międzynarodowymi powstrzymają się od działań, które prowadziłyby do zmian narodowościowych na obszarach zamieszkałych przez mniejszości narodowe.

2.  w kwestiach oświatowych:

  • dyskryminacja szkolnictwa z polskim językiem nauczania polegająca na niedostatecznym finansowaniu nie uwzględniającym wyższych kosztów kształcenia mniejszości; braku wielu podręczników w języku polskim; utrudnieniach w otwieraniu nowych klas; podwyższaniu wymogów egzaminu maturalnego z języka litewskiego bez podwyższenia poziomu kształcenia; braku obowiązkowego egzaminu maturalnego z języka polskiego;
  • nie uwzględnienie opinii przedstawicieli ludności polskiej podczas formułowania “Strategii rozwoju oświaty mniejszości polskiej na Litwie” przez stronę litewską, podczas gdy Strategia rozwoju oświaty mniejszości litewskiej w Polsce uzyskała pełną aprobatę organizacji mniejszości litewskiej.

Działania takie są sprzeczne z Traktatem polsko-litewskim, zgodnie z którym obie strony zobowiązują się zapewnić mniejszościom prawo do uczenia się w języku swojej mniejszości narodowej i pobierania nauki w tym języku (art.14) oraz zakładania i utrzymywania własnych instytucji (…) oświatowych, w tym szkól wszystkich szczebli (art.14), a także deklarują, że zapewnią odpowiednie możliwości nauczania języka mniejszości narodowej i pobierania nauk w tym języku (art.15) i będą podejmować niezbędne środki dotyczące ochrony tożsamości mniejszości narodowych po należytej konsultacji (art.15).

3. w kwestii praw publicznych:

  • sądowe szykany wobec samorządów dopuszczających język polski do używania w życiu publicznym, w szczególności umieszczających na swoim terenie obok litewskich nazwy polskie (np. ulic);
  • likwidowanie polskojęzycznych audycji w telewizji litewskiej (ograniczanie czasu i częstotliwości nadawania, oraz usuwanie z anteny ogólnollitewskiej do regionalnej);
  • pozbawianie naszych Rodaków praw do własnych nazwisk, poprzez narzucanie ich pisowni zgodnie z ortografią litewską oraz przeciąganie do absurdu rokowań z Polską w tej kwestii (trwają już ponad 10 lat).

Działania powyższe są sprzeczne z Traktatem polsko-litewskim, zgodnie z którym mniejszości mają prawo do swobodnego posługiwania się językiem mniejszości w życiu prywatnym i publicznie“(art.14), używania swych imion i nazwisk w brzmieniu języka mniejszości narodowej, przy czym szczegółowe regulacje dotyczące pisowni imion i nazwisk zostaną określone w odrębnej umowie (art.14), zaś obie strony rozważą dopuszczenie używania języków mniejszości narodowych przed swoimi urzędami, w szczególności w tych jednostkach administracyjno-terytorialnych, w których dużą część ludności stanowi mniejszość narodowa (art.15) oraz zapewnią mniejszościom narodowym dostęp do publicznych środków masowego przekazu (art.15)
4. w kwestii obywatelstwa:

  • ograniczenie prawa do podwójnego obywatelstwa do etnicznych Litwinów (art. 18 ustawy o obywatelstwie) co jest ewidentnie sprzeczne z konstytucja Republiki Litewskiej.

Dodatkowo należy zwrócić uwagę na różnego rodzaju wymierzone w Polaków prowokacje, na przykład;

  • emisję obraźliwego filmu o Armii Krajowej na Wileńszczyźnie;
  • zburzenie pomnika w Oranach upamiętniającego poległych w walce z bolszewikami w 1920 roku żołnierzy polskich i niektóre wypowiedzi w tej kwestii publikowane w litewskiej  prasie (np. Kazimierasa Garszwy);
  • wypowiedzi przedstawicieli litewskiej władzy, na przykład określenie Polaków jako V kolumny przez wicenaczelnika Powiatu Wileńskiego Arvydasa Klimkievicziusa,
  • oraz na
  • upokarzające traktowaniu Polaków przez episkopat litewski (brak mszy w języku polskim w Katedrze Wileńskiej, zamknięcie wstępu do klasztoru siostry Faustyny pielgrzymom z Polski), w szczególności skandaliczna grabież obrazu Bożego Miłosierdzia z kościoła św. Ducha.

Nota bene; przedstawione powyżej praktyki są jawnym gwałceniem nie tylko Traktatu polsko-litewskiego, ale również litewskiego ustawodawstwa (Konstytucja Republiki Litewskiej, Ustawa o mniejszościach narodowych) oraz prawa międzynarodowego (np. Konwencja Ramowa Rady Europy o Ochronie Mniejszości Narodowych).
Przytoczone przez nas powyżej regulacje Traktatu polsko-litewskiego obowiązują już 12 lat. Fakt, że uporczywe i notoryczne łamanie jego postanowień przez stronę litewską jest ignorowane (faktycznie aprobowane) przez stosowne polskie urzędy (np. Ministerstwo Spraw Zagranicznych), pozwala przypuszczać, że wszystkie uprzednie polskie władze lekce sobie ważyły, nie tylko przyszłość polskich skupisk poza obecnymi granicami Polski, ale także majestat i prestiż Rzeczypospolitej, dopuszczając by porozumienia, których Rzeczpospolita jest stroną, traktowane były jak świstki papieru.
Liczymy, że obecne władze, budujące IV Rzeczypospolita i odwołujące się do patriotyzmu i do tradycji narodowej, zmienią tę oburzającą praktykę.

Advertisements
TrackBack URI

Create a free website or blog at WordPress.com.

%d bloggers like this: